Cemaat vakıflarına gün doğdu

Avrupa Birliği'nin üzerinde durduğu Vakıflar Yasası'nda sona gelindi. Yeni yasa ile cemaat vakıflarının mal edinmesi önündeki engel kaldırılıyor. Düzenlemenin yasalaşması durumunda, vakıf kurmak da kolaylaşacak.

AB üyesi ülkelerin büyükelçilerine de tanıtılan taslak Bakanlar Kurulu'nda tartışmaya açıldı. Vakıflar Genel Müdürü Yusuf Beyazıt, düzenleme ile cemaat vakıflarının, devlete veya Vakıflar Genel Müdürlüğü'ne geçmiş taşınmaz mallarının iade edileceğini açıkladı.

Mülklere iade

Düzenleme cemaat vakıflarına hem eski mülklerinin geri verilmesini öngörüyor hem de mülk edinebilmelerinin yolunu açıyor.

Vakıflar Genel Müdürlüğü'ne geçmiş yıllarda 910 taşınmaz malla ilgili başvuru yapıldı. Düzenlemenin yasalaşması durumunda bu 910 taşınmaz mal cemaat vakıflarına iade edilecek.

İzinsiz kullanılan arazilerin durumu

Bunların arasında üzerinde otopark işletilen, ruhsatsız bina yapılan, izinsiz kullanılan araziler de bulunuyor. Cemaat vakıfları iade işlemi gerçekleştikten sonra yargı yoluyla bu soruna çözüm bulacak.

Yeni düzenlemenin yasalaşması durumunda cemaat vakıflarının yöneticileri sadece mahkeme kararı ile azledilebilecek. Taslak metinde öngörülen düzenlemelerden bazıları ise şöyle:

*Taslak, sadece cemaat vakıflarına değil, diğer vakıflara ilişkin de önemli düzenlemeler getiriyor. 85 maddelik taslak ile vakıf kurmak kolaylaştırılıyor.

*Yeni taslakta, vakıf kurmak için aranan 300 ile 800 milyar arasında mal varlığı şartı kaldırılıyor. Vakıflardan alınan teftiş payı da kaldırılıyor. Denetim yöntemi de değiştiriliyor.

*Bir vakıf kuruluş amacını yerine getirmezse, önce uyarılacak. Uyarının dikkate almaması durumunda para cezasına çarptırılacak. Bu da bir sonuç getirmezse, kapatma davası açılacak.

Vakılara uyarı

Dışişleri Bakanlığı ile sivil toplum örgütü temsilcilerinin oluşturduğu ve AB sürecindeki Türkiye'nin yaptıklarını izlemekle görevli Reform İzleme Grubu, Vakıflar Genel Müdürlüğü'nü geçtiğimiz günlerde gönderdiği bir yazıyla uyarmıştı. Grup, söz konusu yazıyla, cemaat vakıflarının taşınmaz mallarının iadesini ya da vakıflara tazminat ödenmesini sağlayacak şekilde değiştirilmesini istemişti. Yazıda, 'düzenlemeler yapılmazsa AB'nin denetim mekanizmaları aleyhimize işler, AİHM'de davalar açılabilir. Hatta konu ülkede din özgürlüğünün olmadığı, azınlıklara baskı yapıldığı gibi mecralara taşınır' ifadeleri dikkat çekmişti.

Raporun sunulmasının ardından yaptığı açıklamada taslağa son şeklinin verildiğini belirten Vakıflar Genel Müdürü Yusuf Beyazıt, cemaat vakıflarına ait olan malların iadesinin mümkün olmadığını söylemiyti. Beyazıt'ın açıklaması Dışişleri ve Avrupa Birliği Genel Sekreterliği'nde hemen yankı bulmuş ve tepki, "reform sürecindeki direniş ortada. Önerilerimiz hiç dikkate alınmamış. Taslağın bu şekliyle Bakanlar Kurulu'na gitmesini kabul edemeyiz" sözleriyle ifade edilmişti.

Düzenlemenin Bakanlar Kurulu'nda imzaya açılarak, bu ay içinde TBMM'ye gönderilmesi bekleniyor.