|
"Ergenekon" şifresiyle anılan soruşturmada başvurulan sorgu ve gözaltı yöntemleri hukuk açısından sorun olmaya devam ediyor.
"Savunma suçlamayla başlar" ilkesine dikkat çeken hukukçular, 9 ay önce başlayan Ergenekon soruşturmasında henüz kime hangi suçun isnat edildiğinin bilinmemesini Yeni Türk Ceza Kanunu'na aykırı buluyorlar. Yaşanan sürecin yasadışılığına dikkat çeken hukukçuların bu konudaki görüşleri şöyle:
DOÇ. DR. ÜMİT KOCASAKAL (Galatasaray Üniversitesi):
Olayın sorgu için çağrılma süreci ve ifadenin alınmasında yöneltilen soruların içeriği olmak üzere iki boyutu var.
Yeni Ceza Muhakemesi Yasası'nın (CMY) 145. maddesinde, ifadesi alınacak ya da sorgulanacak kişinin davetiye ile çağrılacağı, gelmez ise zorla getirileceği belirtilmektedir.
Ne zaman zorla getirilebilir?
Hakkında tutuklama kararı verilmesi veya yakalama emri düzenlenmesi için yeterli nedenler bulunan kişiler...
Bunun için de kişinin suçu işlediğine dair kuvvetli olguların olması gerekir. Kişinin kaçabileceği, delilleri karartabileceği ya da tanıkları baskı altında tutabileceği gibi emarelerin bulunması gerekir
Örneğin, İlhan Selçuk'un gözaltına alınması sürecinde bunların hiçbiri olmadı.
Yasa kasten ihlal edildi, idare tamamen keyfi davrandı. Bence yetkiyi veren ve yerine getirenler, görevi kötüye kullanma suçu işledi.
CMY'nin 147. maddesine göre sorguya alınan kişiye suçun anlatılması gerekir ve sorular da ancak ve ancak isnat edilen bu suça ilişkin olabilir.
'Falan gün neredeydin, falancayı tanıyor musun' gibi sorular sorulamaz. Bu özel hayatın gizliğini ihlaldir.
148. maddeye göre sorgulanan kişinin beyanı özgür ifadesine dayanmalı. Bu nedenle kişiye kötü davranma, işkence, ilaç verme, yorma, aldatma gibi müdahaleler yapılamaz.
Bu yasak sorgudur. Bu süreç tamamıyla hukuksuz. Bir şeyleri bulandırma, örtbas etme amacı var."
CEZA AVUKATI KEMAL KUMKUMOĞLU:
Şüphelilere ilişkin araştırma yapılırken telefon dinleme en son başvurulacak yöntemdir.
Dinleme, söz konusu suça ilişkin başka bilgi ve belgeye ulaşılamayan hallerde devreye girer.
Oysa polis en baştan telefon dinleyerek en rahat yolu seçiyor. Telefon dinlemenin sonucunda elde edilen kayıtlardan, özel hayatla ilgili kısmın derhal imha edilmesi gerekir. Hatta bu konu tekrar konuşulmamalı, savcı bile özel hayatla ilgili kısımlara bakmamalıdır.
Hukukta "Savunma suçlamayla başlar" diye bir ilke vardır..
Sorgulanan kişi, özel hayatının baskısını üzerinde hissetmemeli. Özel hayat konuları bir kenara bırakılarak sadece bahsi geçen suça ilişkin sorular sorulmalı. Özel hayata ilişkin soruları katiyen sorulamaz. Bireylerin özel hayatına yüksek özen gösterilmeli. Sorgulamada kişiye, suçlamanın temeli açıklanmalı. Oysa kimse henüz Ergenekon soruşturmasında suçun ne olduğunu, kimlerin bu suça katıldığını bilmiyor."
PROF.DR KÖKSAL BAYRAKTAROĞLU (GALATASARAY ÜNİVERSİTESİ):
"Yeni Ceza Muhakemesi Kanunu'na (CMK) göre kişinin sorgulanması sırasında özel hayata ilişkin, iş ve aile ilişkilerini konu edinen sorular sorulamaz.
Sorgulanan kişinin mesleki etkinliklerinin gün ve yer itibariyle ortaya konulması, davetlerden söz edilmesi, arkadaş çevresinden isimlerin sayılması, aile yaşantısının ortaya konulması ve bunlarla ilgili açıklama talep edilmesi, yorma, aldatma ve ruhsal müdahale olarak kabul edilebilir.
Bu gereklilik ve özelllik Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 6/3 a maddesinde de yer almaktadır."
Öte yandan, 17 gündür tutuklu bulunan İşçi Partisi Genel Başkanı Doğu Perinçek'in polis ifadesi Aydınlık dergisinde yayımlandı.
Perinçek ifadesinde, sorgulamada sorulan sorular ve basına sızdırılan 'ilişki çizelgelerinin' yurtsever yayın organlarını birbirinden korkar hale getirmeyi amaçladığını söyledi.
Ergenekon ve lobi faaliyetlerine bakılarak medya kuruluşlarının kontrol altına alınması ve kendi medya kuruluşlarının oluşturulmasının amaçlandığını söyleyen Perinçek,
"Abdülhamit dönemine mi döndük? Aydınlar birbirine mektup yazamayacak mı?" dedi.
Perinçek'in ifadesinde,
"Soruşturma, suçun tanımı yapılmadan insanların her türlü ilişkisini, görüşmesini araştıran kanun dışı bir çizgidedir"
cümlesi de yer aldı.
|
