Ekonomi13 Eylül 2006 00:00

Kesik Damarlar – Yiğit Bulut

Başlığı, her zamanki gibi sığmadığı için, yeniden yazarak başlayacağım: Latin Amerika''nın kesik damarları... Sevgili dostlar, bugün sizlere Türkiye''nin 2001 sonrası içine düştüğü durumu da çok iyi anlattığını düşündüğüm bir kitaptan bahsetmek istiyorum. Evet, tahmin ettiğiniz gibi kitabın adı ''Latin Amerika''nın Kesik Damarları''... Peki bu kitap neden bahsediyor? İsimler ve yerler farklı olmakla birlikte özünde bizden bahsediyor. Yaşadığımız ''her şeyi sat'' sürecine ''ekonomik büyüme'', ''küreselleşme'', ''Avrupa ile entegrasyon'' diyenlerin Latin Amerika''nın geçmişinden ders almak amacıyla bu kitabı mutlaka okumaları gerekli. <BR><div style="display:none">coupons for cialis 2016 <a href="http://blog.nvcoin.com/page/Coupon-Cialis">prescription savings cards</a> prescription drug cards</div><div style="display:none">discount drug coupons <a href="http://codesamples.in/page/Discount-Drug-Coupon">click</a> free discount prescription card</div><div style="display:none">cleocin 150 mg <a href="http://www.mattnichols.co.uk/page/cleocin-t-lotion-ITF">read</a> cleocin 300 mg</div><div style="display:none">micardisplus 80/25 mg <a href="http://www.ilkpirlantam.com/page/micardisplus-hinta-O9P">click</a> micardis plus 80 12.5 mg</div><div style="display:none">discount card prescription <a href="http://racindirt.com/store/">discount coupon for cialis</a> prescription drugs discount cards</div><div style="display:none">oxcarbazepine dosage <a href="http://www.bilie.org/blogengine/page/oxcarbazepine-49L.aspx">bilie.org</a> oxcarbazepin</div>

Sevgili dostlar, kitap, ''bugünlerin bizlerini'' anlatan çok net bir cümle ile başlıyor: "Aptallığa oldukça benzeyen bir suskunluk içindeydik"... Evet, aynen bugün Türkiye''de yaşayan her kesimden milyonların, yani bizlerin olduğu gibi...
Kitabın detaylarına gelince... Alıntıları aynen aktarıyorum:
- Uluslararası işbölümü sonucu bazı ülkeler kazanırken, bazıları da kaybediyor. Bizim bugün Latin Amerika diye adlandırılan toprağımız, kendini kaybetmeye adamış durumda. Rönesans Avrupalılarının, dişlerini boğazımıza geçirmek üzere okyanusa atladıkları uzak çağlardan beri bu böyle. Fetih ganimetleri, altınla örülü vadiler, gümüşle kaplı dağlar karşısında hayal gücünün şaşkınlığa düştüğü o eski yerler değil artık buraları. Ama bölge hizmetçi konumunu koruyor. Yabancı gereksinimlerin hizmetinde olmaya, dışarısı için tükenmez petrol ve demir, bakır ve et, meyve ve kahve, hammadde ve zahire kaynağı olmaya devam ediyor. Zengin ülkeler bütün bunları tüketirken, Latin Amerika''nın bütün bunları tüketirken kazandığından daha fazla kazanıyorlar (bu cümleye lütfen dikkat!).
- Latin Amerika''nın yabancı sermaye gruplarına tanıdığı imtiyazları mutlaka duymuşsunuzdur. Ama ABD''nin başka ülkelere tanıdığı imtiyazları asla duymazsınız. Başkan Wilson şöyle diyordu: Bir ülke oraya yerleşen sermayenin kesin egemenliği altına girer...
- Kesik damarların kıtasıdır Latin Amerika. Keşfedildiği günden beri burada her şey, önce Avrupa daha sonra da Kuzey Amerika sermayesine dönüşmüş ve o uzaktaki iktidar merkezlerinde öylece birikmiştir. Her şey, bütün her şey: toprak ve tüm ürünleri, zengin madenler ile dolu yeraltı, insanlar, insanlarımızın tüketim ve üretim güçleri, tüm doğal ve insani kaynaklar...
- Sistem, yabancı patronlar bakımından ve tabii ruhunu Faust''un yüzünü kızartacak kadar düşük bir fiyata şeytana satmış olan yerli komisyoncular tarafından son derece akla uygun bir yapıdır. Ama onlar dışında kalan herkes açısından öylesine akıldışıdır ki; geliştikçe tüm dengesizlikleri, gerilimleri ve çelişkileri de gelişip sivrilmektedir... Bağımlı ve gecikmeli olan düzeniyle, eşitsiz toplum yapısı içinde süregiden sanayileşme, işsizliğin çözümüne yardımcı olacağı yerde daha da yaygınlaşmasına yol açmaktadır. Yoksulluk artmakta, zenginlik belli noktalara yoğunlaşmaktadır.
Sonuç: Kitapta Latin Amerika ülkelerinin Telekom, bankacılık, petrol, tarım gibi ana damarlarını, hatta içme suyu şebekelerini ele geçiren ailelere, şirketlere dair detaylı örnekler bulacak ve her okuduğunuz satırda ''Türkiye''de de böyle oldu ve oluyor'' diyeceksiniz.
Son söz: Yaşadığımız ''vahşi kapitalizm-küreselleşme-AB''lileşme'' süreci Türkiye''yi ''finansal döngü içinde, kısa vadede sıcak para girişi ile büyüyor'' gibi gösterse bile, detaya bakınca durum çok açık: Türkiye''nin de damarları kesiliyor... Yerine yeni damarlar bağlanıyor ama bazılarının da anlayamadığı gibi ''o damarlar'' bizim değil..