Dış Politika6 Eylül 2005 00:00

Talafer'in perde arkası - Emin Pazarcı

Kuzey Irak'taki Türkmen Şehri Talafer, yine hareketlendi. ABD, operasyonlarını sürdürüyor. Yoğun çatışmalar yaşanıyor. Talafer, tam anlamı ile bir Türkmen şehri. Nüfusun tamamına yakını Türkmen. Doğal olarak bu operasyon da Türkmenlere yönelik. Ancak, Türkmenlerin tamamına değil. ABD'nin derdi, Talafer'deki suni Türkmenlerle. Şehirdeki Türkmenler paramparça. Şiilerin büyük bölümü İran'ın ağzına bakıyor. Suni Türkmenlerin gözü Türkiye'nin üzerinde. Şii Seyitoğulları Ailesi ise, Barzani'nin güdümünde. Bu kadarla kalsa iyi... Türkmenler, sürekli olarak kendi aralarında itişmekle meşgul. Birkaç hafta önce birbirlerine girdiler. Büyük bir mezhep çatışması yaşandı. Silahlar patladı, yaralananlar oldu. Türkiye devreye girip, 15 aşiret temsilcisini Ankara'ya çağırdı. Hepsine, "Yapmayın, etmeyin, itişip kakışmayın" denildi. Yine de mevcut tabloda bir değişiklik olmadı.arcoxia 90 mg wikipedia read arcoxia cena

Talafer'deki Şii Türkmenlerin ABD ile pek dertleri yok. Şii Seyitoğulları Ailesi, zaten Barzani ile birlikte. Liderleri de Irak Yüksek İslam Devrim Konseyi'nde görev yapan Talafer'li Taki El Mevla. Suni Türkmenler ise, ABD'ye karşı tepkili. Sürekli olarak derinişçi Araplara destek veriyorlar. Türkiye de her defasında kulaklarını çekip, "yapmayın, etmeyin" diyor. Dinleyen kim? Sunilik ağır basıyor. Durum bu olunca, ABD de zaman zaman bölgede operasyonlara girişiyor.

***

Talafer'de Kürt yok, ama Kürtlerin etkili denetimi var. Bölge, Barzani için son derece önemli. Bu yüzden de Talafer'de büro açmak istiyor. Şehirde Kürt olmadığı için Seyitoğulları Ailesi'ni kullanıyor. Seyitoğulları, Talafer'de Barzani'nin politikalarını yürütüyorlar. Barzani, şehri ele geçirirse olacaklar belli... Irak Kürtleri ile Suriye Kürtleri arasındaki engel ortadan kalkacak. Türkiye'nin de Türkmenlerle bağları kopacak. Bölgede doğal bir Kürt alanı oluşacak. Barzani için bu çok önemli. Talafer'e, sürekli olarak "Irak Ulusal Muhafızı" adı altında peşmerge yığıyor. Her geçen gün etkinliğini artırıyor. Talafer, giderek bizden daha fazla uzaklaşıyor.

***

Bölgedeki dengeler, Türkiye'nin aleyhine. Talafer, Barzani'nin denetimine girerse, ABD de bundan memnun olacak. Çünkü, direnişçiler Suriye üzerinden geliyorlar ve Talafer'den geçiyorlar. Üstelik, Sünni Türkmenler direnişçilere destek veriyorlar. Türkiye durumun farkında. Ancak, eli kolu bağlı. Suni Türkmenlere söz geçiremiyor. Yukarı tükürse bıyık var, aşağı tükürse sakal! Bush yönetimi, mevcut durumdan rahatsız. Talafer karmakarışık. Şehirde, SAVAMA, MOSSAD, MİT ve Irak İstihbaratı'nın adamları cirit atıyorlar. Böyle giderse önümüzdeki dönemde olacaklar şimdiden belli: Barzani birkaç ay içinde şehri ele geçirecek. Kürt bölgesinin sınırlarını genişletecek. Suriye Kürtleri ile bağını sağlamlaştıracak. Türkmenlerin, Türkiye ile irtibatını kesecek. Barzani bir adım ileri gidecek. Biz de bir adım daha gerileyeceğiz.