Ekonomi24 Şubat 2005 00:00

Türk ekonomisi hızla yabacıların eline geçiyor! Borsa'nın %60 yanacıların elinde!

İstanbul Menkul Kıymetler Borsası (İMKB) büyük oyuncuların arenası. En büyükler ise yabancılar. Verilere göre, Ocak 2005'te İMKB'deki işlemlerin yüzde 40'ını yabancılar gerçekleştirdi. Takasbank'ta saklanan halka açık şirketlerin sermayelerinin halka açık kısmının yüzde 57'si de yabancıların sahip olduğu hisseler olarak görülüyor. Takas dökümlerine göre toplamda 30 katrilyon 781 milyar liralık büyüklüğe sahip borsada yabancıların elindeki hisselerin değeri 15 katrilyon 651 trilyon lira. cialis coupons printable link discount prescription drug cardnaproxennatrium go naproxen kruidvat

İMKB verilerine göre, yabancıların Ocak ayında rekor düzeye çıkan işlemleri, Ocak'ta yapılan toplam hisse senedi işlemlerinin yüzde 38.7'si kadar bir büyüklük oluşturdu. Ocak ayında 3 milyar 626 milyon dolarlık alış, 2 milyar 817 milyon dolarlık satış işlemi yapan yabancıların, toplam işlemleri 6 milyar 443 milyon doları buldu. Alım satış işlemleri 809.4 milyar dolarlık net alımla sonuçlanan yabancıların alış işlemleri geçen yılın ocak ayına göre yüzde 139.5, satış işlemleri ise yüzde 83.8, toplam işlemleri de yüzde 111.5 oranında arttı.

İstedikleri gibi oynuyorlar

İMKB'de yabancılar en fazla banka hisselerini alıp satıyorlar. Yabancıların 2004 yılında alıp sattıkları banka hisselerinin başında Yapı Kredi hissesi geliyor. Yabancılar, geçen yıl 2.5 milyar dolarlık Yapı Kredi Bankası hissesi almış, 2.4 milyar dolarlık satmış. Yapı Kredi Bankası'nı İş Bankası, Akbank ve Garanti Bankası takip ediyor. Yabancıların bu dört bankadaki işlemlerinin toplamı ise 15.1 milyar dolar oldu.

Uzmanlar, yabancıların piyasayı kontrol ettikleri gerçeğini dile getirerek, "Yabancı istediği anda borsa endeksi 16 bine de gelebilir, 30 bine de gidebilir. Ellerindeki portföy büyüklüğü ile bile bu spekülasyonu yapabilirler. Zaten, 1994 yılından bu yana borsa yabancıların elinde." tespitinde bulunuyor. Uzmanlara göre, yabancıların payları yüzde 40'ın altına düştüğünde borsa düşüyor, yüzde 50'ye gelince borsa yükseliyor.

İpler Citibank’ın elinde

İMKB'nin mevcut aktif sayısı Eylül 2004 itibariyle 1 milyon 109 bin 224. Citibank'taki aktif hesap sayısı ise 1190. Ve, Citibank'la çalışan bu yatırımcıların elindeki hisselerin toplamı yaklaşık 10 katrilyon 173 milyar lira. Yani, ağırlıkla yabancılardan oluşan binde 17'lik bir yatırımcı kitlesi borsanın yüzde 33'üne sahipken, geriye kalan yüzde 99.87'lik kitle 20 katrilyon 608 milyar liralık hisseyi bölüşüyor. Yabancılar ağırlıklı olarak Citibank'la çalışıyor ve bir tek bu bankadaki hisselerin yüzde 33'ünü elinde tutuyor. Yatırımcı sayılarına göre karşılaştırma yapıldığında Citibank'la çalışan az sayıdakiu yabancıların etki alanı çok net gözlenebiliyor. Kuşkusuz bu yatırımcıların içinde 'bıyıklı Türk' olarak tanımlanan Türk yatırımcılar da var. İMKB'de işlem yapan 115 aracı kurum ve 43 banka içinde Citibank özel bir paya sahip.